İnsanlık ne zaman komün yaşamdan ayrıldı ve sınıfsal toplum düzenine ayak bastı; o gün
bugündür tarihin kıyafetleri kan lekesinden arınamadı. Friedrich Nietzsche kendini, çağının sözde çağdaş, üstten bakan, kürsü düşünürlerinden ayrı tuttu. Bu durumunu bize sunduğu eserlerinde çoğu kez bastırarak belirtti ve o düşünürlere resmen savaş açtı. Bu savaşın önemli sebeplerinden biri ‘’Tarihi Aşırıcılık’’tı ve kılıcının adı ‘’Beni kendimden koru!’’ idi.

Nietzsche’nin tarih üzerine düşüncesini daha iyi anlayabilmek için öncelikle onun ‘’İnsan
Anlayışı’’nı kavramak gerekir. Nietzsche için üstinsan(übermensch), insanlığın görev
edinmesi gereken amacıdır. İnsanın yenilmesi, aşılması gerektiğini savunur. Yani her bireyin
potansiyelini sonuna kadar ortaya koyarak kendi değerini yaratmasını, insanın değerlere hazır
ulaşamayacağını düşünür. Bunun sebebi, her insanın değer algısının farklı olduğunu
düşünmesidir. Bunu zorunluluk olarak görür. Çünkü insanoğlunun tekdüzeliğine son
verecektir. Tekdüzeliğe son verme istenci ise tekdüzeliğin yeni düşünceleri alaşağı etmesidir.
Nietzsche üstten bakan, kürsü düşünürlerine işte bu sebepten ötürü savaş açmıştır. Çünkü
onlar insanları kendi yarattıkları hazır değerler ile tekdüze hale getirmişlerdir. Onlar bu
değerleri hazırlarken, kullandıkları en önemli araçlardan biri ise ‘’tarih’’ olmuştur.

‘’İnsan unutmayı bir türlü öğrenemeyip de hep geçmişe bağlı kaldığı için şaşar durur kendi kendine de: İstediği kadar ileri ve çabuk yürüsün, zinciri ile birlikte yürür, hızla akıp geçen olaylara bağlıdır gene de.’’ 

Nietzsche, tarihin önemini bilmekteydi ancak onun bu denli olumsuz kullanılışına çok
kızgındı. İnsanoğlunun tarihten aldığı bilgileri analiz edip, ders alıp kendi değerlerini
yaratması gerektiğini düşünüyordu. Ancak insanoğlu geçmişine bilinçli veya bilinçsiz şekilde
takılı kalıp, çağını ileri taşıyamıyor ve kendi özsaygısını yitirmekle beraber kendi varoluşunu
yaratan bireylere de engel oluyordu.

Yazımın başında ‘’ İnsanlık ne zaman komün yaşamdan ayrıldı ve sınıfsal toplum düzenine
ayak bastı; o gün bugündür tarihin kıyafetleri kan lekesinden arınamadı.’’ derken aslında
Nietzsche’nin bu düşüncelerinden yola çıkarak yazmıştım. Modern diye adlandırdığımız ama
toplumun iyice tekdüzeleştiği bu çağda Nietzsche’yi daha iyi anlıyorum. Sınıfsal ayrılıkların,
ideolojik ayrılıkların, inanç ayrılıklarının insanoğlunu ne denli kalıplaştırdığını ve gelecekten
çok geçmişe değer verdiğini görüyorum. Bu durum ise yeniliğe karşı ağır bir darbe olarak
sürmektedir. İnsan kendi varoluşuna yönelerek geleceği şekillendirmek yerine, hazırda
bekleyen tarihteki varoluşları kıyafet gibi giymiştir. Bu kıyafetlerin üstündeki kan lekesini
görse dahi, kendine ait olduğu için saldırgan şekilde söz ettirmemektedir. Nietzsche’nin
‘’Tarihi Aşırıcılık’’ kavramı bu şekilde anlam kazanmaktadır.

‘’Ben Fransa’yı veya Fransızları asla sevmedim ve bunu söylemekten asla vazgeçmedim. Ben
savaş istiyorum.’’ Adolf Hitler

 

Yazan: Şafak Gülpınar

Kaynak: Sanat Karavanı

Bunları da Sevebilirsiniz

THE NEIGHBORS’ WINDOW (written & directed by Academy Award-winning filmmaker Marshall Curry) tells the story of a mother (Maria Dizzia) who has grown frustrated with her husband (Greg Keller) and her daily routine. But her life is shaken up when two free-spirited twenty-somethings move in across the street and she discovers that she can see …

Share

For February, we reached out to Pelin Buzluk, a young and sucsessful writer. She kindly prepared a reading list for young writers. Here we go! 1. Edip Cansever / Tragedyalar There is no translation available-  2. Onat Kutlar/ İshak There is no translation available- 3. Dino Buzzati / Tanrı’yı Gören Köpek There is no translation available- …

Share

Sev kardeşim! Gör bak nelere gebe; bu sözüm. Gökyüzünden yıldızları seyrettirir bu sözüm. Ağla kardeşim! Sen ağlayınca melekler şahit; arınacağız, arınacağız! Bu bir soysuzluk yılıdır; alışmaya alışmak da dâhil, Örneğin bir kıvılcımın sağlayacağı gayret; gör bak nelere gebe! Çöp olmuş bir günü düşündüğünde çöp, Kafanın içindeki gerçekleştiğinde gerçektir kardeşim. Sev kardeşim! Ziyadeyi etme ziyan, Bir …

Share
Önceki / Previous HİNT USULÜ DOKTOR JİVAGO
Sonraki / Next Faşizmin mikropolitikası – FÉLIX GUATTARI